Đấy hôm nay mới nhận được một câu hỏi thú vị, thực ra tranh luận bữa giờ. Không phải 1 mà là 2 câu. Câu đầu tiên là tiền đi đâu rồi sao lãi suất tăng ác vậy. Câu 2 là việc găm giữ ngoại tệ chợ đen thì tác động như thế nào.

Câu 1: Tiền đi đâu mất?
Câu này mọi người sẽ hỏi khi lãi suất nó tăng, còn nếu lãi suất không tăng thì chắc chắn sẽ không bị hỏi. Lãi suất tăng lại phải xem vì sao nó tăng. Tăng do tín dụng chăng? Không, tăng trưởng năm nay giống năm ngoái và còn bị siết là đường khác. Tăng trưởng tín dụng 7 tháng là 9.55% trong khi huy động tăng 5%. Vấn đề nằm ở huy động, vậy yếu tố nào tác động tới việc huy động kém đi, lại quay về lãi suất đủ hấp dẫn cho huy động, vậy thì họ chỉ đơn giản vẫn để tiền trong account (tài khoản) mà. Đúng không, mọi người có mua cổ chứng hay bất kỳ cái gì thì tiền nó vẫn "in account" (trong tài khoản) mà.

Hay vấn đề nào khác không? Hay do tỷ lệ tiền mặt trong lưu thông lớn nên lượng tiền trong hệ thống thấp, không, tất cả là do SBV bán USD? SBV bán USD lắm quá chính là làm giảm lượng tiền VND. Ở dưới mình có để mindmap (sơ đồ tư duy) cho vấn đề này. Do SBV bán thì nó tác động vào huy động, chứ tín dụng quay ngược lại nó làm tăng lãi suất chứ không tác động vào lượng tiền.

Câu 2: Mua bán USD chợ đen thì tác động nó như thế nào?
Việc mua bán USD chợ đen ấy, mình đang giả sử là không có câu chuyện mọi người mua được USD từ NHTM theo đường ngách tuồn USD ra ngoài nhé, vì lượng ngoại tệ mặt của bank cũng không phải là thùng tiền như lúc xưa, và giờ thì bị xử khá là nặng nếu tuồn.

Ờ thì đúng là có case (trường hợp) đó, nhưng tạm thời cho rằng không có chuyện tuồn được đi. Thì việc mọi người mua USD chợ đen ấy, nó giống như mọi người mua vàng, không khác gì nhau giữa việc mua USD và mua vàng cả, bản chất nó là mua commodity (hàng hóa), mua NFT (tài sản số) và không tác động vào kiểu dự trữ ngoại hối giống kiểu chuyên gia bảo cầm tiền đi mua USD chợ đen thì tác động giảm dự trữ, không dám.

Nói chung là nó tác động tới hệ thống giống hệt chuyện tăng tỷ lệ nắm giữ tiền mặt nhiều hơn, mặc dù cuối cùng lượng tiền mặt này lại quay lại hệ thống, nhưng mà nó giống như mọi người đầu cơ hàng hóa hơn là kiểu flow (dòng chảy) đi ra làm giảm dự trữ ngoại hối. Nên kiểu USD chợ đen đúng là nó đồng pha với USDVND nhưng mà nó chạy ngang dọc và spread (chênh lệch giá) thì nó đâu phải do SBV tác động đâu, do người mua bán cả, nên là cần thận là mua USD chợ đen xong là cũng giống vàng, lỗ spread (chênh lệch giá) luôn lúc mua đó nhé.