Thôi hôm nay Admin không lôi SBV hay KBNN ra chỉ trích nữa, hôm nay tôi sẽ nói về khái niệm mà dạo gần đây tôi hay dùng. Không cần ChatGPT tôi thử rồi nó giải thích hơi lằng nhằng.

Nói đơn giản về cân đối giữa Asset và Liability là gì? Ví dụ nếu bạn cho vay kỳ hạn dài rủi ro cao, thì bạn phải "đối ứng" bằng một nguồn vốn có tính chất cũng dài hạn và có khả năng "gánh" lại nếu bạn bị bùng nợ. Đấy nói đơn giản là như vậy, nghĩa là không hẳn chỉ là ngắn-dài trong kỳ hạn mà đối ứng này là đối ứng cả về rủi ro. Trong một cái cân đối luôn có 2 side để tăng trưởng là Liquid (thanh khoản) và Capital (vốn chủ sở hữu). Thì việc đối ứng này là đối ứng trong liquid-capital tương ứng.

BIS (Bank for International Settlements - Ngân hàng Thanh toán Quốc tế) là nơi đưa ra cái chuẩn để tránh việc mất cân đối. Nói chung thích tryhard thì cứ ngồi mà đọc BIS vì ngoài một nùi thứ tính toán, nó còn cả nùi thứ khác về compliance procedure (thủ tục tuân thủ - compliance procedures).... Nói chung khủng hoảng tài chính, hay bất kỳ cái bankrupt hay sụp đổ đều đi từ việc một chỗ nào trong cân đối có vấn đề.

Nên tóm lại cân đối nó là vấn đề vô cùng quan trọng. Thì cân đối này là cân đối của ai, nhìn chung nó là cân đối của toàn bộ hệ thống, của bạn của tôi, của bank, của central bank, cái ông nào trong hệ thống này mất cân đối cũng có khả năng kéo theo tính sụp đổ của toàn bộ hệ thống.

Nguyên nhân của mất cân đối như đã nói ở trên bất kỳ side nào trong 2 side Liquid-Capital không được đảm bảo sẽ gây ra hiện tượng này. Hiện tượng này sẽ phản ánh lên: Lãi suất, tỷ giá,... các biến vĩ mô và cả trong cuộc sống hàng ngày từ đình lạm, lạm phát phi mã,... tất cả đều như vậy.

Tổng quát hóa thì Macro Economics là nghiên cứu về tương tác của các "balancesheet" với nhau mỗi balancesheet sẽ có đặc điểm và giới hạn khác nhau.

Quay trở lại thì: Balancesheet của cái system VN nó cũng đang bị mất cân đối ở mức vừa, chưa phải quá nặng để sửa nhưng lại chưa được sửa chữa đúng cách.