Có một bức hình mà mọi người đăng trong group về việc Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ nói đến vấn đề này: Cung tiền M2 giảm, tín dụng yếu, bla bla (như hình 1), rồi tiền gửi của khách hàng tổ chức giảm…

Nhưng đây là một cái bias (thiên kiến) cực lớn trong kinh tế vĩ mô về mặt bản chất vấn đề. Ở đây, cung tiền M2 được tính là M1 (Money in Circulation - Tiền lưu thông) + tiền gửi tại ngân hàng (deposit in bank). Tức là nhìn chung, cung tiền M2 bao gồm tiền trong hệ thống ngân hàng + tiền mặt. Nhưng có một vấn đề lớn là tiền không nằm trong hệ thống, như tiền gửi của KBNN (Kho bạc Nhà nước) tại SBV, thì lại không được tính vào M2.

Trước đây, không tính khoản KBNN này cũng đúng, vì khoản tiền KBNN mà đi vào hệ thống dưới dạng tiền gửi (deposit) thì chỉ là thanh khoản thôi. Nhưng từ đầu năm nay, khi khoản tiền này bắt đầu được tính vào LDR (Loan-to-Deposit Ratio - Tỷ lệ Cho vay/Huy động), thì mọi chuyện hoàn toàn khác. Nó có giá trị “gần như” tiền lưu thông (money in circulation).

Vì vậy, nhìn vào cung tiền M2 thì thấy không tăng, nhưng thực tế hệ thống không thiếu thanh khoản như hồi tháng 10 năm ngoái. Đấy, mà còn nhiều cái bias (thiên kiến) khác cực kỳ lớn nữa.