Đầu tiên, phải hiểu về chính sách tiền tệ của SBV (Ngân hàng Nhà nước Việt Nam) một chút. Nó nên được hiểu là defense/semi-defense (phòng thủ/bán phòng thủ). Tức là sao? Tức là SBV không chống lại trend (xu hướng). Thực tế là SBV cũng chưa bao giờ chống lại trend (xu hướng) cả. Nên việc tự nhiên đi mua USD thì thánh cũng không dự báo được. Có ai dự báo được cuối năm tự nhiên flow (dòng tiền) lại nhiều đâu? Ai cũng nghĩ cuối năm nhập hàng rồi tỷ giá nó lại kéo trần, SBV còn áp trần luôn không cho bank (ngân hàng) bán cơ mà. Ấy thế mà mặc dù cuối năm, nhưng lại có dòng tiền thật khó mà tin được. Mà nó lại vào một cách đáng kể, khiến cả tỷ giá và swap (hoán đổi) lại hạ, chi phí vốn hạ là điều mà chúng ta đang chờ đợi.

Chuyện có mua được hay không, giá có kéo về tới điểm mua hay không thì lại ít quan trọng hơn có flow (dòng tiền). Vì kể cả không mua được thì việc cân USD/VND qua swap (hoán đổi) nó cũng khiến COF (Cost of Funds - Chi phí vốn) VND giảm xuống cơ mà. Kể cả có để nguyên USD như vậy, thì flow (dòng tiền) vào mới là cái quan trọng. Tỷ giá căng thẳng có dứt được không, nó phụ thuộc vào lãi suất. Nếu đọc Hedge lâu thì lâu nay mình vẫn chỉ trích SBV duy trì lãi suất quá thấp trong một giai đoạn dài. Swap (hoán đổi) âm thì một cú trigger (kích hoạt) outflow (dòng tiền ra) có thể dẫn tới việc tỷ giá tăng vô tội vạ. Và sự thật nó là như vậy. Chẳng một quốc gia nào muốn tỷ giá tăng 10% rồi giảm 7% cả, mà họ muốn tăng 3% trong suốt cả năm. SBV cũng vậy, tỷ giá cần "được" ổn định. Còn mình nói chuyên gia bảo tỷ giá nó được kiểm soát thì là vớ vẩn. Nó chỉ "được" khi còn duy trì một premium (mức chênh lệch) đủ lớn. Cứ giảm nó về swap (hoán đổi) chỉ 1-2 thì không có khả năng này. Đừng nói tới chuyện cán cân làm gì, vì hành vi của FDI (Foreign Direct Investment - Đầu tư trực tiếp nước ngoài) hay nội địa, nó cũng phụ thuộc vào lãi suất. Giờ mà xuất siêu, nhưng mà FDI nó cũng cash (rút tiền) hết ra rồi gửi tiền về, thì cũng chết. Cái chính nó phụ thuộc đích thị là lãi suất.

Tóm lại, chuyện SBV có "mua" được hay không, nó không phải vấn đề nữa. Mua được thì có thêm lượng, nhưng không mua được thì vẫn làm swap (hoán đổi) được cơ mà. Tức là vẫn có deposit (tiền gửi) và có tiền VND thêm trong hệ thống cơ mà. Mình thì không nghĩ SBV sớm mua được USD, mà không nhất thiết phải mua được USD, cái chính là có inflow (dòng tiền vào), tiền COF (Chi phí vốn) nó giảm. Cái đấy mới là cốt lõi.

Nói thêm một chút là thanh khoản hệ thống "không" tới nỗi lắm đâu. Thật, chỉ trong 2 tuần, nó giảm kỳ 2M-1Y (2 tháng đến 1 năm) 2%, ngắn hơn thì 1%. Tất nhiên, dài thì chỉ là giá indicative (giá tham khảo), nhưng quote (báo giá) vậy chứng tỏ nó không căng lắm, chứ để thấp cũng sợ bị hit (bị giao dịch) mà. Nên thanh khoản cuối năm nay, nó phải gọi là "tốt" trong tình thế "xấu".