Cách ghi nhận lợi nhuận theo accrual accounting truyền thống và MtM cũng không hẳn là hiện đại nhưng luôn tạo ra một khe hở khó san lấp. Nó giống câu chuyện bạn mua và gồng lỗ thôi. Nhưng câu chuyện trong bond nó phức tạp hơn và liên quan tới giá vốn nhiều hơn. Mình giải thích như thế này nhé.

Khi bạn mua một chú Bond, bạn sẽ có 2 nguồn lợi nhuận. 1 là từ việc nhận coupon hay chúng còn biết tới tên gọi Carry Trade. Nguồn thứ 2 là từ việc thay đổi trong giá hay cụ thể là YTM khiến lợi nhuận của bạn thay đổi. Có 1 thực tế rất có lợi cho bond trader là dù họ lỗ trong việc trading nhưng khả năng cao là họ vẫn có lợi nhuận nếu như vẫn cứ giữ chú bond đó ở trong book, Bởi vì đơn giản chi phí vốn mà họ bỏ ra cho nó còn thấp hơn. Nếu kiên trì duy trì carry này tới maturity của bond thì vẫn lãi và bên nào cũng vui. Và vì chênh lệch lãi suất trên thị trường tiền tệ và thị trường vốn khiến cho việc này là tương đối khả thi.

Đây là cách nghĩ của accounting. Cách nghĩ của MtM như thế này: Nếu chú bond này xuống giá, điều đó là lỗ mặc kệ bạn có bán nó ra hay tiếp tục giữ nó ở trong book. Nhưng như vậy thì sẽ như thế nào nếu mình tiếp tục giữ chú bond này trong Book tới tận cuối kỳ mà không bán nó, liệu phần lỗ MtM này có không?

Thì câu trả lời là không. Bởi vì bản chất của bond là khi bạn mua nó về rồi thì YTM của nó không đổi nhưng YTM của Thị trường thì thay đổi. Ví dụ giờ mình buy 1 con bond Zero-Bond đi, YTM lúc mua là 5% FV=1000 còn 2Y tới đáo hạn. Thì giờ giá của nó là 907.0295, còn YTM của thị trường là 10%, thì giá là 826.44. OK mình lỗ MtM đâu đó tầm 81. Bây giờ mình không làm gì giữ chú bond này 1Y giả sử lãi suất không đổi thì giá trong book và giá thị trường của mình lần lượt là 952 và 909, tức mình còn lỗ có 43. Như mọi người thấy đó mình không làm một cái gì cả, nhắc lại là mình không làm một cái gì hết nhưng unrealised loss của mình lại giảm xuống một nửa. Đó là trong điều kiện lãi suất giữ nguyên còn lãi suất mà giảm thì nó càng được nhiều thứ. Đấy thú vị không. Nên mà xử lý lợi nhuận thông qua bond rất đơn giản. Ở đây các bạn có thể bảo mình là: có thể do cách phân bổ phụ trội trong case này. Nhưng OK là dù mọi người có phân bổ phụ trội theo cách này thì phần unrealised loss của bond cũng sẽ "gone away" khi tới cuối kỳ. Tới cuối kỳ mình sẽ có lợi nhuận acc là 1000-907=93, phân bổ ra mỗi năm mình nhận được 46.5 gì đó.

Đây bây giờ mình mình bán nó ở năm 1 rồi mua lại luôn thì sẽ như thế nào? Mình bán nó và nhận lỗ 81 cho kỳ đầu và cuối năm 2 mình sẽ ghi nhận lợi nhuận là 1000-826=174. Nhìn chung 2 năm thì nó cũng sẽ như nhau. 174-81=93.

Nói tới đây để làm gì. Để clear 1 cái là chuyện ghi nhận lợi nhuận từ trading cho bond rất là bất cập và việc phân phối lợi nhuận là điều hiển nhiên mà không có gì khó hiểu và nó hoàn toàn không giảm thiểu được rủi ro gì cả khi người ta làm như thế này.

Nhưng nhìn chung câu chuyện nó chưa dừng lại tại đó vậy nên mình sẽ có bài viết thêm về vấn đề này.

[Tham khảo thêm bài viết về vấn đề này tại post: https://www.facebook.com/TranQuangNghia/posts/3582555758478838]