Lan man về vấn đề của hệ thống hiện tại

Gần đây Admin cũng nhận được thông tin rằng việc sửa đổi TT22 lại bị hoãn vô thời hạn. Cái này mới chỉ là rumor (tin đồn) thôi, nhưng nhìn chung nó phản ánh một vấn đề mang tính nền tảng của hệ thống hiện tại.
Đó là việc chính sách vẫn đang được xây dựng trên những nguyên tắc cũ, không còn đủ để đáp ứng những nhu cầu mới.
Đơn cử như việc báo chí nhắc đi nhắc lại về chênh lệch gap HĐ-TD (huy động – tín dụng), hay việc các chuyên gia liên tục cho rằng huy động không theo kịp tăng trưởng tín dụng.
Thực tế, vấn đề có lẽ không hoàn toàn nằm ở khoảng gap này.
Quay lại câu chuyện chúng ta đã bàn từ lâu, hệ thống đang nuôi quá nhiều tài sản có vòng quay thấp. Những khoản như Zombie Loan (khoản vay gần như không còn khả năng quay vòng vốn) thì tốc độ luân chuyển gần như bằng không.
Thực ra đợt này, nỗi đau của hệ thống có khi còn kéo dài hơn cả giai đoạn nợ xấu 2011–2013, bởi rất nhiều vấn đề hiện nay thực chất đã tồn tại từ thời điểm đó.
Tức là cách đây gần 15 năm.
Chúng cứ tích tụ dần trên bảng cân đối mà mãi vẫn chưa giải quyết được.
TT36 ra đời với mục tiêu giúp hệ thống sau khủng hoảng trở nên sạch hơn, rõ ràng hơn, dễ quản trị hơn và hỗ trợ xây dựng một cấu trúc tài sản bền vững hơn.
Nhưng sau nhiều năm áp dụng, framework này cũng dần bộc lộ không ít hạn chế.
Người ta vẫn tranh luận về lãi suất cao, tín dụng, bất động sản… mà đôi khi quên mất rằng nền móng của hệ thống tiền tệ đã khá cũ.
Ngay cả FED hiện nay cũng không còn sử dụng Forward Guidance (định hướng chính sách tương lai) theo cách cũ.
Trong khi đó, SBV vẫn duy trì quan điểm bán Forward USD (hợp đồng kỳ hạn USD) trong nhiều năm.
Đó đều là những cách tiếp cận dựa trên nền tảng cũ và tư duy cũ.
Gần đây cũng có một câu chuyện khá thú vị là VIFC được thành lập nhưng lại chưa có product (sản phẩm tài chính) thực sự rõ ràng.
Lễ ra mắt thì rất hoành tráng, ngôn từ cũng rất lớn như:
- "Cơ chế đa tiền tệ"
- "Vành đai kiểm soát tỷ giá"
Nhưng với kinh nghiệm từng làm product, mình thấy có những sản phẩm khi mình còn đi làm mới chỉ ở mức indicative (ý tưởng, định hướng ban đầu).
Mười năm sau, nó vẫn chỉ là indicative.
Có lẽ mười năm nữa cũng chưa chắc khác.
Mình vẫn hay đùa với học viên:
"Phải để thầy." 😊
Hay ngay cả SBV.
Có vài cấu trúc swap đối ứng tương đối cơ bản, nhưng đôi khi cảm giác những người ngồi phía sau bàn giấy lại phải suy nghĩ quá nhiều.
Đôi lúc cũng khó đồng cảm với cách tiếp cận đó.
Nhưng thôi, thực tế đó cũng chưa hẳn là giải pháp.
Điều quan trọng nhất vẫn là hệ thống phải thay đổi.
Tư duy cũng phải thay đổi.
Chỉ riêng việc chuyển từ cách nhìn ngắn hạn – dài hạn sang ổn định – bất ổn định (stable – unstable funding) trong TT22 mà làm mãi vẫn chưa xong thì cũng đủ thấy quá trình thay đổi khó đến mức nào.
À mà nghe nói Indonesia cũng đang muốn xây dựng IFC (International Financial Centre – trung tâm tài chính quốc tế).
Thực ra với framework hiện tại của họ thì điều đó có vẻ hợp lý hơn.
Còn nếu chỉ nghĩ rằng xây một tòa nhà rồi đưa vài sản phẩm vào đó là tự nhiên sẽ hình thành một trung tâm tài chính thì có lẽ hơi đơn giản hóa vấn đề.

Bài viết khác
