Mọi người biết mình rất ủng hộ việc duy trì song song cả ROOM (phòng dư tín dụng) và CAR (Capital Adequacy Ratio - tỷ lệ an toàn vốn) ở Việt Nam rồi, đúng không? Nếu chưa, có thể đọc bài viết ở đây:
https://shorturl.at/cnozQ
Nhưng sau giai đoạn 2020-2023, mình bắt đầu nhìn lại những bất cập trong hệ thống Room tín dụng. Room chậm chạp, cơ chế xin cho, và quan trọng nhất là Room tín dụng đánh đồng tài sản – cho vay VLĐ (vốn lưu động) sản xuất và cho vay BĐS (bất động sản) đều như nhau.
Mình xem xét kỹ các trường hợp thừa Room, và phản ứng của hệ thống với hoạt động cho vay ra sao. Một thực tế thú vị là Room tín dụng hoàn toàn vô hiệu trong tình huống này, nhưng CAR mục tiêu lại là công cụ hữu hiệu.
Lấy ví dụ TCB (Techcombank), Bank mình hay phân tích. Trong 9 tháng năm 2022, tín dụng TCB tăng hơn 11%, nhưng CAR giảm từ 15,3% đầu năm xuống 14,8% vào tháng 9/2022. Điều này thú vị vì CAR mục tiêu của TCB luôn cao nhất hệ thống. Nếu giữ được CAR mục tiêu, vấn đề Room tín dụng sẽ ít cấp thiết, và Bank sẽ chủ động hơn. Đến nay, mình vẫn đánh giá TCB là Bank strong (mạnh) trong dài hạn.
Mình đồng ý cần thay đổi dần từ Room tín dụng sang một hệ thống có nhiều tỷ lệ ràng buộc cân đối, với cấp độ trọng số lớn hơn (SFL chỉ là tỷ lệ cào bằng).
Mình ủng hộ một hệ thống ràng buộc chặt chẽ hơn, gồm cách tiếp cận chuẩn (Standardise - tiêu chuẩn hóa) và chủ động xếp hạng (Internal Rating Base - dựa trên xếp hạng nội bộ) với từng nhóm tài sản. Cần một bảng cân đối rõ ràng về exposure (mức độ phơi nhiễm) với từng loại rủi ro, trần tín dụng cho nhóm không đảm bảo… để thay thế hệ thống Room tín dụng. Nói chung, nghiên cứu cách làm của Basel IV để áp dụng các tỷ lệ là hợp lý.