Hiện nay, có khá nhiều tranh cãi trên các diễn đàn và nhóm (group) về chứng chỉ CFA và giá trị thực sự mà nó đem lại. Dưới góc nhìn của mình – từng là người học, sinh viên, người đi làm, và cả người tuyển dụng – mình muốn chia sẻ một số quan điểm về lợi và hại khi học CFA.

1. Giá trị cốt lõi về kiến thức

Trước tiên, CFA là chứng chỉ về tài chính và mang tính phổ quát, bao quát nhiều khía cạnh của lĩnh vực này. Mình đã học qua bốn chứng chỉ (CFA, FRM, CMT và ACCA) và thấy rằng CFA cung cấp một nền tảng tổng quan về tài chính, từ các môn bổ trợ cho phân tích (Kinh tế - Economics, Báo cáo tài chính - FRA, Tài chính doanh nghiệp - CF, Định lượng - Quant) đến các môn học về sản phẩm tài chính (Cổ phiếu - Equity, Thu nhập cố định - Fixed Income, Phái sinh - Derivative,...). Nói cách khác, học CFA gần như là học toàn diện về tài chính.

Nếu bạn là sinh viên, có thể khẳng định rằng chương trình học đại học tại Việt Nam chưa đủ để bao quát toàn bộ nội dung CFA. Ngoài ra, chương trình đại học thường bị trùng lặp kiến thức, trong khi CFA có cách tiếp cận logic và súc tích hơn. Ví dụ, mình đã học nhiều lần về giá trị thời gian của tiền (Time Value of Money) nhưng khi học các môn như Thu nhập cố định (Fixed Income) hay Phái sinh (Derivative) của CFA, mình nhận ra cách tiếp cận hoàn toàn khác. Dưới góc độ giảng viên, mình có thể khẳng định rằng CFA dạy có hệ thống và dễ tiếp thu hơn so với chương trình đại học.

2. Giá trị về tính công bằng (Fair-Trust)

Điểm đặc biệt của CFA (cũng như FRM) là tính công bằng. Không quan trọng bạn là ai – tiến sĩ, giáo sư hay chuyên gia – nếu muốn có chứng chỉ này, bạn phải thi và vượt qua. Trượt thì thi lại, không có chuyện miễn giảm.

Một số chứng chỉ khác như Actuary (bảo hiểm định phí) trước đây được miễn một số môn của CFA và FRM (trước miễn 4 môn, giờ chỉ còn 2), hay ACCA được miễn từ F1 đến F4. Nhưng CFA và FRM thì không miễn bất kỳ môn nào, đảm bảo tính công bằng tuyệt đối.

Hơn nữa, CFA không phải là kỳ thi có thể học tủ hay học lệch. Vì có đến 3 cấp độ (Level 1, 2, 3) và đề thi thay đổi hàng năm, việc học nhồi nhét một tuần trước kỳ thi gần như không thể. Do đó, người có CFA chắc chắn phải học nghiêm túc và có nền tảng kiến thức thực sự.

3. Giá trị về mặt tuyển dụng và công việc

Có nhiều ý kiến như: "Học CFA nhưng vẫn đánh chứng khoán (trading) thất bại", hay "Có CFA nhưng vẫn không qua nổi thử việc". Những điều này không sai, nhưng cần hiểu đúng:

- CFA không dạy đánh chứng khoán (trading), mà dạy cách phân tích tài chính có hệ thống, dựa trên sự cẩn trọng và lý lẽ hợp lý (diligence and reasonable basis).

- CFA không dạy cách làm việc thực tế, như thái độ, kỹ năng mềm, hay ứng xử trong công sở. Một người có CFA nhưng không có thái độ tốt vẫn có thể thất nghiệp.

- CFA giúp bạn có kiến thức chuẩn hóa và toàn diện về tài chính, nhưng không đảm bảo rằng bạn sẽ thành công ngay lập tức.

Dưới góc độ tuyển dụng, CFA có thể giúp bạn vượt qua vòng xét duyệt CV, vì nó chứng tỏ rằng bạn có nền tảng kiến thức tài chính vững chắc. Tuy nhiên, để được nhận và phát triển trong công việc, bạn vẫn cần kỹ năng và kinh nghiệm thực tế.

4. Giá trị đối với sinh viên

Mình thuộc thế hệ thứ 2-3 học CFA khi còn là sinh viên, và lúc đó CFA giống như "chiếc vé vào ngành" giúp mình xin việc dễ hơn. Ngày nay, sinh viên có điều kiện học tập tốt hơn, nên việc thấy CFA "bình thường" là điều dễ hiểu.

Tuy nhiên, CFA không quá khó, nó không phải một bài kiểm tra để chứng minh bạn giỏi, mà là một chương trình giúp bạn khám phá xem mình thực sự thích lĩnh vực nào trong tài chính. Từ đó, bạn có thể đi sâu hơn vào lĩnh vực mình quan tâm. Đây cũng là lý do vì sao giảng viên CFA thường phải có kinh nghiệm thực tế trong ngành trước khi được giảng dạy – họ đóng vai trò là cầu nối giữa lý thuyết và thực tế công việc.

👉 Nếu bạn quan tâm, có thể tham khảo bài viết này: https://www.facebook.com/hedgeacademyvn/posts/950708022156055